Alan: İmmünoloji · Düzey: İleri IBO
Patojen algılama ve çok katmanlı savunma
Doğuştan bağışıklık, fiziksel bariyerler, çözünür faktörler ve hücresel sistemlerden oluşur. Toll-benzeri reseptörler (TLR), NOD-benzeri reseptörler ve diğer örüntü tanıma reseptörleri patojene veya hücresel hasara ilişkin moleküler örüntüleri algılayabilir. TLR4'ün LPS ile ilişkilendirilmesi klasik örnektir; gerçek biyolojik ligand algısı CD14, MD-2 gibi yardımcı bileşenlere ve bağlama bağlıdır. NF-κB ve interferon düzenleyici faktörler, uygun sinyal hatlarında sitokin ve antimikrobiyal yanıt genlerinin ifadesini etkiler.
Kompleman klasik, lektin ve alternatif yollarla etkinleşebilir. Bu yollar C3 aktivasyonu çevresinde birleşerek C3b opsonizasyonu, C3a/C5a aracılı inflamatuvar sinyaller ve bazı hedeflerde C5b–9 zar atak kompleksinin oluşumuyla sonuçlanır. Alternatif yol, C3'ün sıvı fazında düşük hızda kendiliğinden hidroliziyle başlayabilir. Uygun bir yüzeyde biriken C3b, alternatif yolun C3 dönüştürücüsünü kurarak yanıtı güçlendirir. Faktör H, CD55 ve CD59 gibi düzenleyiciler farklı basamaklarda konak dokuyu korumaya katkı sağlar. Janeway — Kompleman sistemi. 'Kompleman yalnız antikor varsa çalışır' yanlıştır.
Deneysel ayrım
İki serum örneğinde bakterinin öldürülmesi karşılaştırılsın: normal serum %85, ısı ile inaktive edilen serum %10, normal seruma C3 inhibisyonu eklenirse %20. Bu desen ısıya duyarlı serum bileşenlerinin ve C3 yolunun katkısıyla uyumludur; ısı işleminin yalnız komplemana etki ettiği kanıtlanmış değildir. Bakterinin kendi duyarlılığı, serum matriksi ve kültür koşulları kontrol edilmelidir. Fagositoz ve lizis aynı uç nokta değildir.
Çözümlü problem
Antikor içermeyen deney ortamında alternatif kompleman yolu hangi sonucu başlatabilir?
A) C3b aracılı opsonizasyon B) B-hücresinin V(D)J birleşimini zorunlu olarak başlatma C) TCR yeniden düzenleme D) Eritrosit üretimi E) RNA polimeraz II inhibisyonu.
Yanıt A. Alternatif yol antikordan bağımsız şekilde etkinleşebilir. Opsonizasyon, fagosit reseptörleri üzerinden temizlemeyi kolaylaştırabilir.
Kaynak yönlendirmesi: OpenStax Biology 2e, 42.1–42.3; Janeway, Immunobiology.
İleri uygulama · Kompleman sonuçlarının hangi seviyede toplandığı
Kompleman testlerinde C3 parçalanması, opsonizasyon, inflamatuvar kemotaksi ve doğrudan membran lizisi farklı ölçümlerdir. C3 inhibitörünün bakterinin fagosit tarafından alınmasını azaltması, her hedefte zar atak kompleksinin de öldürmeyi belirlediğini göstermez. Gram-pozitif bakterilerde kalın peptidoglikan duvarı nedeniyle doğrudan MAC lizisinin etkinliği bazı Gram-negatif hedeflerden farklı olabilir; buna karşılık opsonizasyon yine önemlidir.
İkinci analitik soru: Kontrolde 100 bakterinin 70'i fagositoza uğrarken C3 inhibisyonunda 25'i alınıyorsa relatif azalış (70−25)/70≈%64,3'tür. Bu sonuç fagositozun tamamının C3'e bağlı olduğu anlamına gelmez. Hedef canlılığı, serum hazırlama ve makrofaj sayısı eşitlenmelidir.